అలవాటు 1 Proactivity (Habit 1 from 7 habits of highly effective people)

తేది:July 21, 2006 వర్గం:వర్గీకరింపబడనివి రచన:charasala 793 views

ఈ పుస్తకం చదవనంత వరకూ proactivity అంటే నాకూ దురభిప్రాయము వుండేది. దుందుడుకుగా, దూకుడుగా చేయటమని. కానీ proactivity కివి విరుద్దం.
బాధ్యత తీసుకోవటం, initiative (ఎంత ఆలోచించినా బుక్ లో ఇంగ్లిష్ పదాలతో conditioned కాబడడం వల్ల తెలుగు పదాలు తట్టడం లేదు) తీసుకోవటం proactive (స్పందించడం) లక్షణాలు. ఈ క్రింద పట్టిక స్పందనకు (proactive), ప్రతిస్పందనకు (reactive) మద్య భేదాన్ని స్పష్టంగా చూపుతాయి.

ప్రతిస్పందన(Reactive) స్పందన(Proactive)
నేను చేయగలిగిందేమీ లేదు. ప్రత్నామ్యాయాలు వున్నాయేమొ అలోచిద్దాం.
నేనంతే. ఇంకో విదంగా చేస్తాను. (I can choose a different approach)
అదే నన్ను పిచ్చివాన్ని చేసేది. నా భావాలని నేను అదుపులో పెట్టుకోగలను.
అట్లైతేనే చేస్తాను. నేను ప్రతిభావంతంగా దీన్ని ప్రదర్శించగలను.
నేనది తప్పక చేయాలి. నేనేది చేయాలో నేనెంచుకోగలను.
వాళ్ళది చేయనివ్వరు. నేనే ఎన్నుకుంటా.
నా వల్ల కాదు. నేను చేయగలను.
చేయక తప్పదు. I prefer.

Stimulus (ప్రేరేపణ)  –> Response (జవాబు)

రచయిత మాటల్లో  We are conditioned to respond in a particular way to a particular stimulus. మనం ఒక విధంగా మలచబడ్డానికి (conditioned) మూడు రకాలైన కారణాలు ఉన్నాయి.
జన్యు పరంపర: కొన్ని మన వంశమునుండి సంక్రమిస్తాయి.
పెంపకము: మనల్ని పెంచిన తీరు మనల్ని మలుస్తుంది.
అనుభవము: అనుభవం వల్ల, చదివి తెలుసుకున్న దాని వల్ల కూడా మలచబడతాము.
సాదారణంగా మన ఒక stimulus కి మనం ఇచ్చే జవాబు మనం ఏవిదంగా మలచబడ్డాము అనేదాన్నిబట్టి వుంటుంది. ఒకడు నీ చెంప మీద కొడితే తిరిగి వాడి చెంప పగుల గొట్టాలా, లేక ఇంకో చెంప చూపించాలా అనేది మనం ఎలా మలచబడ్డాము అనేదాన్ని వుంటుంది.
proactive వ్యక్తి జవాబు ఎలా వుండాలి అనేది, చెంప పగుల గొట్టాలా లేక ఇంకో చెంప చూపించాలా అనేది తనే ఎన్నుకుంటాడు, దాన్ని తను మలచబడ్డ తీరు నుంచి విడిగా చూసి తన నిర్ణయాన్ని తీసుకుంటాడు.
reactive వ్యక్తి జవాబు ఎన్నుకోలేడు. తను ఈ stimulus కి ఈ response అని pre-program చేయబడ్డాడు.

సమస్యావలయము (Circle of Concern)
మనకు ఎన్నో సమస్యలుంటాయి. ఉద్యోగం రాలేదనో, పై అధికారి గుర్తించట్లేదనో, బార్య ప్రవర్తన బాగా లేదనో, దేశంలో తీవ్రవాదం గురించో, పెరిగి పోతున్న అవినీతి గురించో, మద్య ఆసియా సంక్షోబము గురించో. వీటిని మనం రెందు రకాలుగా విభజించవచ్చు.
1. మన ప్రమేయం ఏ విదంగానూ లేనివి.
2. మనం కొద్దిగా ప్రబావితం చేయగలిగినవి.
ఇందులో మొదటివి వదిలేస్తే మిగిలిన వాటి చుట్టూ ఒక గీత గీస్తే అవి మన Circle of influence అవుతుంది. మనం మన ప్రబావం లేని సమస్యల జోలికి పోకుండా మన ప్రబావం చూపించగలిగిన వాటి మీద కేద్రీకరించదం ద్వారా మన influence ను పెంచుకోగలుగుతాము. దీన్ని వివరించడానికి రచయిత గాందీని ఉదాహరణగా చూపాడు.
గాందీ దక్షిణాఫ్రికా నుండి బారతదేశానికి వచ్చినపుడు, ఇక్కడి కాంగ్రెస్ నాయకులు బ్రిటిష్ వారిని నిందిస్తూ కూర్చున్నారు. తమ ప్రభావశీలత్వాన్ని పెంచుకోకుండా, బయటివారి శీలత్వాన్ని నిందిస్తూకూర్చున్నారు. కానీ గాందీ రాజకీయపదవుల జోలికి పోకుండా తన character నుండి పని ప్రారంబించాడు. పల్లెల్లో హీన స్థితిలో వున్న రైతులనుండి తన ప్రభావాన్ని (influence) ను పెంచుకుంటూ మొత్తం కోట్ల జనాభాని తన తను మాట్లాదిందే వేదం అనేట్లు చేశాడు.

అంతిమంగా నేను అర్థం చేసుకున్నదేమంటే, reactive person, environment మారితేనే గాని తను మారలేను అనుకుంటాడు. తన పరిస్థితికి తన చుట్టూ వున్న పరిస్థితులే కారణం అంటాడు. బయటనుండి లోపలికి మార్పు రావాలంటాడు.
proactive person లోపలనుండి బయటకు మార్పు రావాలంటాడు. తను మారతాడు, తన శీలాన్ని మెరుగుపర్చుకుంటాడు. ఆ విధంగా బయటి ప్రపంచంలో మార్పు తీసుకు వస్తాడు.

ఇంకా ఈ పుస్తకంలో చాలా concepts మనసుకు అందుతున్నాయే గానీ పెన్నుకు అందటం లేదు. లేదా నాకు వాటిని సరిగ్గా వ్యక్తీకరించటం చేత కావట్లేదు.

రేపు అంటే సోమవారం రెండవ అలవాటు (Habit 2) గురించి ముచ్చటిద్దాం.
నేను ఈ పుస్తకాన్ని తప్పుగా అర్థం చేసుకుంటున్నట్లయితే ఈ పుస్తకాన్ని ఇప్పటికే చదివిన వారు నన్ను సరిదిద్దగలరు.

– ప్రసాద్

జోడు పదవుల బిల్లు తిప్పి పంపుతారట!

తేది:July 20, 2006 వర్గం:వర్గీకరింపబడనివి రచన:charasala 780 views

సిగ్గులేని జన్మలు. కలాం చెబితే మాత్రం వింటారా! ఒక్క పదవీ లేక అల్లాడే నిరుద్యోగులు వేల వేలు. జోడుపదవులుండటానికి మాత్రం అఖిలపక్షాల ఏకాభిప్రాయం! అదే స్త్రీలకు రిజర్వేషన్లకైతే వీరికి సమయముండదు, ఏకాభిప్రాయముండదు!

– ప్రసాద్

ఆరో వేతన సంఘమట!

తేది:July 20, 2006 వర్గం:నా ఏడుపు, వర్తమానం రచన:charasala 726 views

ఏడవాలో నవ్వాలో తెలియట్లేదు. మొన్న మొన్ననే నడ్డి విరిచిన అయిదో వేతన సంఘం జ్ఞాపకాలు మరుగున పడక ముందే ఆరో వేతన సంఘము వచ్చేస్తోంది. ఠంచనుగా ప్రతి నెలా జీతాలు అందుకునే ఉద్యోగుల జీతభత్యాలు పట్టించుకునే వారే గానీ, ఆత్మహత్యలు చేసుకుంటున్న రైతులకు, దినసరి కూలీలకు పట్టించుకునే వారేరి? ఈ వేతన సంఘాలు జీతాలు పెంచిన ప్రతిసారీ ద్రవ్యోల్బణం పెరిగి ముందే కష్టాలలో ఉన్న వారి వెతలు మరింతగా పెరిగిపోతున్నాయి. వాళ్ళకు నెలసరి రాబడి గ్యారంటీ చేసేదెవరు?
విపరీతమైన IT జీతాలే బీదల్ని మరింత దూరంగా ఉంచుతున్నాయంటే ఈ వేతన సంఘాలు తమ వంతు భాద్యత తీసుకుంటున్నాయి.
MP లు తమ జీతాలు, అలవెన్సులు తమ ఇష్టం వచ్చినట్లు పెచ్చుకుంటారు. MLAలు తమ జీతాలు, భత్యాలకు తోడుగా ఖరీదైన నగరాల్లో ఇళ్ళ స్థలాలు కూడా కేటాయింపజేసుకుంటారు.
బీదవాడి వేతన ఎవరికి పట్టింది. ఏరుగాలం కాయకష్టం చేసే రైతుకు ప్రకృతి కొంత అన్యాయం చేస్తే ఈ ప్రభుత్వాలు, వేతన సంఘాలు వీలయినంతమేర వాళ్ళ కష్టాల్ని పెంచుతున్నాయి.

– ప్రసాద్

అండర్‌వేర్ కొలతలు తెలియదంటే ఎలా!

తేది:July 20, 2006 వర్గం:వర్గీకరింపబడనివి రచన:charasala 1,053 views

వీడు పిచ్చోడో, మద పిచ్చివాడో తెలియటం లేదు! నా నడుం కొలతలు అడిగాడని ఆమె వాపోతే, కాదు, కాదు అండర్‌వేర్ కొలతలు అడిగాను అంటాడు ఆ ప్రబుద్దుడు. నిన్న వాడు విలేకరులతో మాట్లాడ్డం చూసి, ఉమ్మేద్దామని మళ్ళీ నా టీవీనే గదా పాడయ్యేదని వూరుకున్నా!
పరాయి ఆడదాన్ని చెల్లిలా భావించాను అంటూనే అండర్‌వేర్ కొలతలు అడగడం ఏంటి? అంతకుమించి ఉదాహరణలు దొరకలేదా వీడికి?
అనలేదనన్నా అబద్దమాడక అంటే ఏమిటంట అనే వీడు IAS ఎలా అయ్యాడో!

– ప్రసాద్

ఉత్పత్తి మరియు సామర్థ్యత (Production and Production capacity, P/PC balance)

తేది:July 20, 2006 వర్గం:పుస్తకాలు రచన:charasala 882 views

దీన్ని బాగా అర్థం చేసుకోవడానికి రచయిత బాతు, బంగారు గుడ్డు కథ చెపుతాడు. ఇది మనందరికీ తెలిసిందే. ఉత్పత్తిని బంగారు గుడ్డు అనుకుంటే, బాతు ఉత్పత్తి సామర్థ్యము అవుతుంది. ఈ కథలో మంగలి అత్యాశకు పోయి అంత బంగారమూ ఒకేసారి కావాలని బాతు పొట్ట చీలుస్తాడు. అంటే ఉత్పత్తి మీద శ్రద్ద చూపించాడేగానీ ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని నాశనం చేశాడు. పలితం అసలుకే మోసం.
అలాగే బాతును మాత్రమే పట్టించుకొని బంగారు గుడ్డును నిర్లక్షము చేసినా పలితము సున్నా. కారును సరిగ్గా దాని సామర్థ్యాన్ని గరిష్టంగా ఉపయోగించుకోవాలంటే దాని నిర్వహణనీ పట్టించుకోవాలి. బాతు కథలో మంగలిలా కారు నిర్వహణమీద శ్రద్ద చూపకుండా వాడుకుంటే కొన్ని నెలలు బాగానే ఉంటుంది, ఆ తర్వాత అది త్వరలోనే మూలపడి పనికి రాకుండా పోతుంది (చని పోయిన బాతులా). అలా అని కారు నిర్వహణమీద ఇంకో కారు కొనగలిగినంత ఖర్చు చేయడం కూడా పాడి కాదు. ఈ రెండింటి మద్య (P/PC balance) సమతుల్యం ఉండాలి.
మన ఉద్యోగ విషయంలో కూడా దీన్ని అన్వయించుకోవచ్చు. అప్పుడెప్పుడో సాధించిన డిగ్రీలతో, సర్టిఫికెట్లతో ఉద్యోగాలు సాధించి నెలవారీ జీతాలు తీసుకుంటూ వుంటే సరి పోదు. నిర్వహణ సామర్థ్యం పెరగాలన్నా లేదా కనీసం అదే స్థాయిలో ఉండాలన్నా మన skills కు పదును పెట్టుకుంటూ వుండాలి. అలాగని ఎన్నో skills వుండి కూడా వాటిని ఉత్పత్తికి ఉపయోగించక పోతే అవి నిష్పలం.

రేపు మొదటి అలవాటు (Habit 1) Proactivity గురించి.

– ప్రసాద్